Rusya’nın Ukrayna Enerji Şebekesi Saldırısı: Kiev’de Elektrik Kesintileri

Rusya’nın 30 Eylül’de düzenlediği geniş kapsamlı hava saldırıları, Ukrayna enerji şebekesi çevresindeki tesisleri ve Kiev yakınındaki kritik altyapıyı hedef aldı. Ukraynalı yetkililer, gece başlayan ve gün boyunca süren saldırılarda ülke genelinde yedi kişinin öldüğünü, ölenler arasında bir çocuğun da bulunduğunu bildirdi.

Saldırının ardından ulusal şebeke işletmecisi Ukrenergo, Kiev ile çevresindeki üç bölgede acil elektrik kesintileri uyguladı. Bu karar, başkentte ilkbahardan bu yana ilk kez acil kesinti yapılması anlamına gelirken, saldırının kış öncesindeki enerji güvenliği endişelerini yeniden büyüttü.

Ukrayna Enerji Şebekesi İçin En Ağır Saldırılardan Biri

Başbakan Serhiy Koretskyi, saldırının son ısıtma sezonunun bitiminden bu yana enerji altyapısına yönelik en büyük birleşik saldırı olduğunu söyledi. Koretskyi’ye göre yaz aylarından beri enerji tesislerine neredeyse her gün saldırı düzenleniyor; ancak bu ölçekte füze ve insansız hava aracı saldırısı ilk kez gerçekleşti.

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, kritik altyapının beş bölgede vurulduğunu, beş bölgede daha hasar meydana geldiğini açıkladı. Rusya Savunma Bakanlığı ise Kiev bölgesindeki enerji santrallerinin yanı sıra Odesa bölgesindeki bir sanayi kompleksi ile güneybatıdaki İzmail liman altyapısının hedef alındığını duyurdu; bu açıklama Moskova’nın saldırıya ilişkin kendi değerlendirmesiydi.

ABD merkezli Savaş Çalışmaları Enstitüsü, 29 Eylül gecesi ile 30 Eylül arasında gerçekleşen saldırıyı enerji altyapısına odaklanan büyük bir insansız hava aracı ve füze dalgası olarak tanımladı. Enstitünün değerlendirmesine göre Kiev şehri ve Kiev bölgesi ana hedeflerdi; saldırı, 2026-2027 kışı öncesinde Ukrayna’nın enerji güvenliğini zayıflatmaya dönük kampanyanın başlangıcı olabilir.

Kiev’de Kesintiler Ulaşımı Ve Su Basıncını Etkiledi

Ukrenergo, acil kısıtlamaların Kiev şehrinin bazı kesimleriyle Kiev, Çernigiv ve Jitomir bölgelerinde uygulandığını bildirdi. Kurum, Rus saldırılarının ekipmanlarda aşırı yüklenmeye yol açtığını ve onarım ekiplerinin güvenlik koşulları elverdiği ölçüde hasarlı unsurları yeniden devreye almak için çalıştığını açıkladı.

Elektrik kesintileri akşam saatlerinde kent içi ulaşımı da etkiledi. Kiev’de bazı tramvay ve troleybüs seferleri dururken, belediyenin su işletmesi şebeke basıncının düştüğünü bildirdi; kent sakinleri ayrıca saldırıların ardından gökyüzünü kaplayan yoğun duman nedeniyle pencerelerini kapalı tutmaları yönünde uyarıldı.

Özel enerji şirketi DTEK, saldırıların ardından yaklaşık 8 bin haneye elektriğin yeniden verildiğini açıkladı. Şirketin bu açıklaması, bazı bölgelerde onarımın ilerlediğini gösterse de, Ukrayna Enerji Bakanlığı aynı gün Kiev, Dnipropetrovsk, Donetsk, Sumi ve Harkiv’de bazı hanelerin elektriksiz kaldığını duyurdu.

Santraller Ve Kritik Tesisler Hasar Gördü

Saldırıda Kiev’in yaklaşık 40 kilometre güneyindeki Trypilya Termik Santrali’nin hasar gördüğü bildirildi. Kiev’e elektrik sağlayan başlıca tesislerden biri olan santralin işletmecisi Centrenergo, hasarın boyutunu değerlendirmeye başladı; Rusya Savunma Bakanlığı da tesisi hedef alınan noktalar arasında saydı.

Ukrayna Hava Kuvvetleri, akşamın erken saatlerine kadar kullanılan 285 Rus insansız hava aracından 254’ünün etkisiz hale getirildiğini açıkladı. Bunların 174’ünün daha hızlı ve yüksekten uçan jet motorlu modeller olduğu, ayrıca balistik füze saldırısı düzenlendiği belirtildi; bu tür araçların savunma sistemleri tarafından önlenmesinin daha zor olduğu kaydedildi.

Savaş Çalışmaları Enstitüsü, geceki ilk dalgada yaklaşık 190 insansız hava aracı ile balistik füzeler kullanıldığını, gün içindeki ikinci dalgada ise 285 insansız hava aracının gönderildiğini aktardı. Ukrayna’nın devlet enerji şirketi Ukrenergo, saldırıların Donetsk, Dnipropetrovsk, Harkiv, Sumi ve Kiev bölgelerinde elektrik kesintilerine neden olduğunu bildirdi.

Can Kaybı Ve Bölgesel Etkiler

Reuters’ın gün içindeki son bilgilerine göre ülke çapındaki can kaybı yediye çıktı ve ölenlerden biri çocuktu. El Cezire’nin yerel yetkililerden aktardığı bilgilere göre Kiev kentinde üç kişi, çevre bölgede ise bir çocuk hayatını kaybetti; konutlar, iş yerleri, depolar ve araçlar da hasar gördü.

Saldırılar nedeniyle Kiev’de hava alarmı 12 saatten uzun sürdü ve insansız hava aracı saldırıları akşam saatlerine kadar devam etti. Belediye Başkanı Vitali Kliçko, Batılı bir büyükelçiliğin yerleşkesinde enkaz bulunduğunu söyledi ancak hasarın ayrıntılarını açıklamadı.

Başbakan Koretskyi, kritik tesislerdeki yedek enerji sistemlerinin hazır olup olmadığının denetlenmesi ve yeni yedek kapasite kurulumlarının hızlandırılması talimatını verdi. Dışişleri Bakanı Andriy Sibiha ise kış yaklaşırken sivil nüfusa yönelik baskının artırıldığını, elektrik kesintileri ve ısınma sorunlarının günlük yaşamı aksatmayı amaçlayan bir yöntem olarak kullanıldığını savundu.

Hava Sahası Alarmı Sınır Ülkelerine Taştı

Saldırının etkileri Ukrayna sınırlarının dışına da uzandı. Moldova Savunma Bakanlığı, gün içinde üç insansız hava aracının ülke hava sahasına geçtiğini açıklarken, NATO üyesi Romanya ve Polonya savaş uçaklarını havalandırdı.

Polonya’daki Lublin ve Rzeszow havalimanlarında uçuşlar bir süreliğine durduruldu. Bu gelişmeler, Kiev çevresine yönelen saldırıların yalnızca elektrik üretim ve dağıtım tesisleri üzerindeki etkisini değil, savaşın komşu ülkelerin hava güvenliği üzerindeki baskısını da ortaya koydu.

Kış Öncesi Enerji Güvenliği Endişesi

Ukrayna, geçen kış rekor düzeye yaklaşan soğuklarda elektrik ve ısıtma sistemlerine yönelik saldırılarla karşı karşıya kalmıştı. Yetkililer bu nedenle üretimi çeşitlendirmeye, kritik tesisleri koruyacak yapılar kurmaya ve acil durumlarda kullanılacak yedek güç sistemlerini artırmaya çalışıyor.

30 Eylül saldırısı, bu hazırlıkların sürdüğü dönemde enerji altyapısının yeniden yoğun biçimde hedef alınabileceğini gösterdi. Ukrayna makamları kesintilerin, hasarlı ekipman onarıldıkça ve şebeke dengelendikçe kaldırılacağını belirtti; tüketicilerden de elektrik bulunduğu saatlerde tasarruflu davranmaları istendi.